Churchill Boyu Nedir
Puro dünyasında Churchill adı, yaklaşık on sekiz santim uzunluğundaki ve kırk yedi halka çapındaki klasik ölçüyü işaret eder. Bu boy, kısa formatlara göre belirgin biçimde daha uzun bir içim süresi tanımlar; çoğu zaman bir saati zorlar. Punch 48 puro ile 8-9-8 dizilimi nedir gibi daha derli toplu kutuları yan yana düşündüğünüzde, uzunluk farkı rahatça hissedilir. Uzun gövde, dumanın ağıza ulaşmadan önce daha fazla yol katetmesini getirir ve böylece ısı daha ılımlı kalır. Başlamadan önce en az bir saat ayırmak hem keyif hem de düzgün yanma için doğru bir adımdır. Telaşlı bir içici için bu boy doğru seçim olmaz; sakin bir akşam isteyen kişiye ise göre olur. Ateşleme ilk üçte birde oturduğu için başlangıçta sabırlı davranmak tüm içimin gidişatını belirler. Uzun bir formatta tadın gelişimini izlemek, kısa boylarda kaçırılan ince geçişleri fark etmenizi kolaylaştırır. Kısacası bu format vakit ister ama emeğin farkını gösterir, üstelik uzun bir oturumda damağın ısınması, tütünün ilk dakikalardaki sertliğinden sonra dengelenmesini ve ortadaki dolu bölümün ortaya çıkmasını beklemek de mümkün olur.
Double Corona Formatına Yakından Bakış
Double Corona, genellikle on dokuz santimi ve elli civarı halka çapını aşar; yani Churchill'den bir kademe daha iri ve daha kalın durur. Kalın çap, kor yüzeyini yayar ve dumanı dengeler. Yirmi beşlik double corona bu sınıfın tipik bir örneğidir; duke onluk kutu ise aynı kalınlık düşüncesini başka bir dengeyle gösterir. İki örnek karşılaştırıldığında, çap büyüdükçe aromanın açılış temposunun yavaşladığı açıkça görülür. Üçte birlik bölümler arasındaki geçişler de çok daha belirgin ayırt edilir, çünkü her bölüm kendi karakterini yavaş yavaş ortaya koyar. Ateşin yüzeyi geniş olduğu için bu boyda sabırla yanan bir içim ortaya çıkar ve puro elde tutulduğunda bile kendini belli eder. Külün uzun süre düşmeden durması da bu formatın dikkat çeken yanlarından biridir. Bu nedenle iri çaplı bir puro, alışkın damağa okunacak daha çok ayrıntı bırakır, ayrıca bu kadar geniş bir çapta dilimlerin ağızda bıraktığı iz uzadığı için içici, her bölümü ayrı ayrı tartma şansı bulur.
Bir Akşamı Uzun Puroya Ayırmak
Double Corona boyunda bir puro yakmadan önce, akşamın geri kalanını düşünmek gerekir. Seksen dakikayı bulabilen oturumlar, bildirim ya da ziyaretçi yüzünden yarıda kalırsa keyfi kaçar. Mantua puro nasıl gibi büyük bir kutudan çıkan puro, böyle bir vakti ister. Kısa boylu punch puro ise aynı çizginin kısa kolunu temsil eder ve yarım saatlik bir molaya uyar. Hafta içi küçüğünü, hafta sonu büyüğünü yakmak yaygın bir düzendir. Telefonu kenara koymak ve ortamı baştan hazırlamak da işe yarar. Külü silkelemek için bir kül tablası, ateşlemek için uzun bir kibrit ya da gazsız bir çakmak hazır tutulmalıdır. Yanına bir bardak su ve koyu bir kahve koymak da içimi uzatır. Bütün bu hazırlıklar yapıldığında puroyu ateşlemek için sakin bir elle koltuğa gömülmek yeterlidir. Uzun içimde zamana yayılmak asıl kuraldır, bu yüzden en iyi oturumlar genellikle önceden planlanmış, telefonların sessize alındığı, yanında uzun bir sohbetin ya da dingin bir manzaranın eşlik ettiği akşamlarda yaşanır.
Gigante Formunu Anlamak
Halka çapı altmışa varınca puro, sade bir çubuktan çok ağır bir gövdeye benzemeye başlar ve elde tutuşu bile değişir. Koyu harmanlı signature gigante bu sınıfa girer ve koyu harmanını geniş kesitte bolca taşır. Küba punch super selection ise çok daha klasik ölçülerde kalır ve aradaki fark tek bakışta anlaşılır. İkisini kıyaslayan biri, kalınlığın duman hacmini nasıl değiştirdiğini kolayca fark eder. Geniş çapta duman daha tok ama çoğu zaman daha ılımlı gelir, çünkü ısı geniş bir yüzeye yayılır. Tütünün yoğunluğu çapla karıştırılmamalıdır; kalın olan her puro ağır, ince olan her puro hafif değildir. Çap yalnızca içimin süresini ve duman hacmini etkiler. Harmanın dolgunluğunu anlatan şey ise yaprakların cinsi, olgunluğu ve sarımdaki düzenidir, nitekim kalın bir puroda tatların birbirine karışmadan art arda açılması için hem harmanın hem de çapın uyumlu olması gerekir ve bu uyum ancak sabırla tadılarak fark edilir, aceleyle içilen bir purodan ise pek bir şey kalmaz. Bu yüzden büyük çaplı bir puroya başlarken kendinize yeterince zaman tanımanız gerekir.
Uzun Puroya Geçmeden Önce Sampler Denemek
Uzun bir puro hakkında karar vermeden önce, benzer ölçüde birkaç harmanı denemek mantıklı bir yoldur. Kuru kakaolu blackbird robusto altı adetlik bir seçki olarak aynı boyda art arda tadım imkanı sağlar. Beşli robusto sampler ise beş ayrı örtü yapısını aynı ölçüde sunar. Robusto yarım saati hayli aşar, uzun bir puroya kıyasla çok daha az zaman harcatır. Her denemenin ardından kısa bir not yazmak işe yarar. Hangisinde toprak, hangisinde sedir ya da baharat ağır bastı diye düşünmek gerekir. Bu küçük arşiv, bir sonraki seçimde hangi yaprak tipinin damağa daha yakın geldiğini gösterir. Aynı günün farklı saatlerinde denemek, yorgunluğun ya da açlığın tadı nasıl yönlendirdiğini de gösterir. Damak haritası oluştuktan sonra hangi harmanın uzun bir akşama uyacağına karar vermek çok daha netleşir, böylece hafta sonu için ayrılan uzun boylu bir puroyu seçerken elinizde yalnızca bir fikir değil, birkaç somut tecrübe olur ve yanlış bir tercihin ihtimali düşer.
Altmışlık Çapın Getirdikleri
6x60 sampler kutusu kalın halkalı boylara giriş için pratik bir seçki sunar; geniş çap, acemi bir içicinin bile dumanı rahatça taşımasına yardım eder. Kırmızı bantlı macanudo gigante ise uzun gigante kalıbını güçlü bir harmanla bir araya getirir. Altmışlık çapta kor geniş olduğundan puro yavaş tüketilir ve bu da içimi bir saati rahatça geçen bir oturuma taşır. Bunun yansıması olarak duman serin kalır, damakta daha yuvarlak bir his bırakır. Ancak çap büyüdükçe düzgün yanmak zorlaşabilir. Başlangıçtaki ateşlemede tabanı tam kızdırmak, ilerleyen dakikalarda yan yanmayı engeller. Yan yanma görülürse ucu hafifçe çevirerek ya da külü silkeleyip yeniden ateş vererek düzeltmek olasıdır. Çapı büyütmek bir puroyu daha ağır yapmaz, yalnızca daha uzun yapar, nitekim en kalın purolarda bile ateşin eşit ilerlemesi, yalnızca kaliteli sarımın değil, içicinin ilk birkaç dakikadaki dikkatinin de sonucudur ve bu ayrıntıyı fark eden biri sonraki purolarda çok daha rahat ilerler. Kısacası küçük bir dikkat, uzun bir akşamın tamamına yansır ve sonuçta hem tat hem de yanma çok daha tutarlı olur.
Ateşleme ve Kesim Üzerine Notlar
Uzun bir puroda başlangıç kesimi pürüzsüz atılmalıdır. Başın yalnızca küçük bir kısmını kesmek doğrudur, fazlası çekişi gevşetip yanmayı bozabilir. Gazsız bir ateşleyici ya da odun çubuk seçmek tada koku sızmasını önler. Undercrown shade nasıl gibi küçük bir boy çok kolay ısınır, bu yüzden kesim hatası daha az hissedilir. Vegafina nicaragua 25'li gibi dolgun bir yapı ise ısıya daha özenli davranmayı gerektirir. Dumanı acele çekmek ısıyı tırmandırır ve aromayı yıpratır. Her dakikada bir ya da iki çekiş çoğu zaman yeterlidir. Ateş sönerse panik yapmadan külü temizleyip puroyu yeniden ateşlemek mümkündür. Kısa dinlenme araları da dumanı dengeler, tadın her aşamada daha net kalmasına katkı sağlar. Puroyu ağızlıktan ıslatmadan, dudaklar arasında hafifçe taşımak da bitişe kadar temiz bir tat sağlar, nitekim uzun bir oturumun sonunda bile puronun temiz bir tat bırakması, başlangıçtaki küçük hamlelerin ne kadar düzenle yapıldığına ve içimin boyunca dumanın hangi tempoda çekildiğine dayanır. Bu yüzden çekişlerin arasını açmak, külü sert silkelememek ve yanma hattını gözle takip etmek iyi bir başlangıçtır.
Nem ve Saklama Üzerine Notlar
Kalın ve uzun purolar, kuru ortamda çabuk çatlar; özellikle örtü yaprağı nemsiz havada hemen yırtılır. Yüzde altmış beş ile yetmiş arası nem ve yaklaşık yirmi derece sıcaklık, çoğu humidor için önerilen aralıktır. Quai d'orsay ambassadeur ile baalbeck puro nasıl gibi ellilik kabinet kutular, aylara yayılan bir arşiv kurmak isteyenler için değer kazanır. Kutuyu gereksiz yere açmak dengeyi düşürür. Yeni bir nemlendirici eklerken damıtık su tercih etmek akıllıcadır. Yeni gelen purolara bir hafta ortama alışma zamanı vermek de faydalıdır. Purolar arasında hava dolaşabilsin diye kutuyu aşırı sıkıştırmamak gerekir. Nem göstergesini zaman zaman ikinci bir ölçerle doğrulamak akıllıcadır. Güneş gören pencere kenarından ve ısı kaynaklarından uzak bir köşe ayırmak yeterlidir, bunun dışında purolar birbirinin kokusunu çabuk aldığı için aynı kabın içinde çok farklı aromalı ürünleri karıştırmamak ve her kutunun içine düzenli bir not koymak da uzun vadede zahmeti azaltır. Düzenli bir kayıt, hangi kutunun ne kadar süre dinlendiğini hatırlamanıza da yardım eder.
Sivri Uçlu ve Düz Uçlu Formlar
Belicoso sivri başıyla tanınır; Churchill ise düz kapaklıdır ve bu fark içimin ilk dakikalarında hemen hissedilir. Sivri uçlu belicoso royal dumanı dar bir noktada yoğunlaştırır, bu yüzden ilk dakikalarda gövde biraz yoğun ortaya çıkar. Ferah quai d'orsay capitolio gibi daha ferah bir profil, iki formda da aynı özenle sınanabilir ve farkı ortaya koyar. Düz uç kesimi sadeleştirir, sivri uç ise dikkat gerektirir. Uçtan gereğinden fazla açmak çekişi bozar. Sivri uçlu formlarda ağızlık yönü daraldığı için duman odaklanır, düz uçlarda ise daha geniş bir yüzeye yayılır. Bu ayrım, aynı harmanın iki farklı kalıpta başka başka hissedilmesine yol açar. Kesim aleti olarak keskin bir giyotin ya da çift bıçaklı bir makas seçmek yırtılmayı engeller. Seçim çoğu zaman alışkanlığa ve kişisel zevke bağlıdır, ayrıca kesim şeklinin tercih edilmesinde kişisel alışkanlıkların yanı sıra ateşleme alışkanlığının ve elde bulunan aletin de etkisi büyük olduğu için iki formu da deneyip aradaki farkı kendi tecrübesinde görmek en doğru yöntemdir.
Uzun İçimde Ortam ve Yan Lezzetler
Uzun bir puroyu rahatça içmek istiyorsanız, ortam da rol oynar. Koyu kahve ya da demli çay çoğu içicinin gözde seçimidir; su ya da soda ise damağı toparlar. Bal mumu tonlu clemenceau kavrulmuş badem tarafıyla kahveye uyum sağlar, tatlılığı şekerden değil kuruyemişten aldığı için ağırlaşmaz. Coronas puro ise daha kremsi duruşuyla hafif içeceklere uyar. Ağır bir sofradan hemen sonra yakmak yerine kısa bir süre beklemek tercih edilir. Ortam havadar ve sakin olmalıdır; kapalı ve havasız bir odada duman bunaltıcı hale gelir. Sohbet eşliğinde içildiğinde uzun bir puro kendiliğinden akar, yalnız içildiğinde ise daha dikkatli tadılır. Rahat bir koltuk, yeterli ışık ve elinizin altında bir kül tablası da akşamı güzelleştirir, bu nedenle uzun bir puro için ayrılan akşam yalnızca tütünden değil, yanındaki içecekten, koltuktan, ışıktan ve sohbetten de oluştuğu için her ayrıntıyı en başta kurmak deneyimi derinleştirir. Bütün bunlar bir araya geldiğinde, uzun bir puro sıradan bir molanın ötesinde, akşamın merkezinde yer alan küçük bir ritüele dönüşür.